Pawło Fyłypowicz (1891-1937)

(...)

I cóż jest rzecz Orfeusza?
Nie słowa lotne obłoki,
lecz moc, co piekło porusza
żywymi czyniąc opoki.

1921

Z ukraińskiego przełożył: A. Pomorski

„Z ducha Orfeusza. Studia o Poezji polskiej z lat 2010-2016.”

Z ducha Orfeusza cover

Pod redakcją prof. Jarosława Ławskiego i Wojciech Kassa ukazała się książka „Z ducha Orfeusza. Studia o Poezji polskiej z l. 2010-2016”.

Książka prezentuje zbiór studiów poświęconych twórczości Laureatów. Każdy z nich ma postać szkicu monograficznego, niejednokrotnie pierwszego tak obszernego eseju poświęconego twórczości danego autora.

Licząca 570 stron księga zawiera również nierzadko kunsztownie i finezyjnie napisane laudacje jurorów nagrody dotyczące zarówno tomików finałowych jak i laureackich: T. Burka, J. Drzewuckiego, W. Ligęzy, J. Ławskiego, K. Kuczkowskiego, W. Kudyby, A. Libery, F. Netza, J. Stolarczyka oraz kilkadziesiąt zdjęć, w tym nieznanych pamiątek po K.I. Gałczyńskim ze zbiorów muzeum poety w Praniu, poetów laureatów, poetów finalistów oraz kolejnych gal przyznawania Nagrody Orfeusza. W sumie 20 krytyków, historyków i badaczy literatury omówiło twórczość dotychczasowych poetus laureatus oraz 12 nagrodzonych tomików ich autorstwa. O idei orfeuszowego lauru i orfeuszowej księgi traktuje wstęp pióra prof. Jarosława Ławskiego, w której przewodniczący jury przywołuje m.in. wypowiedzi prasowe i zapiski Wojciecha Kassa, poety, pomysłodawcy i sekretarza nagrody.

 

Książka do pobrania

Decyzją jury w składzie: prof. Jarosław Ławski (przewodniczący),  Janusz Drzewucki, Antoni Libera, Bronisław Maj, Marek Zagańczyk, laureatem Nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018 został Jarosław Mikołajewski za tom Basso continuo wydany przez Wydawnictwo Literackie. Orfeusza Mazurskiego za najlepszy tom wydany w Polsce północno-wschodniej (Warmia, Mazury, Podlasie) otrzymała Marzanna Bogumiła Kielar za tomik Nawigacje opublikowany przez  Wydawnictwo Znak. W imieniu laureatki nagrodę odebrał Zbigniew Fałtynowicz, wydawca jej debiutanckiego tomiku wierszy.

Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_1   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_10   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_11

W głosowaniu uczestników gali przyznania nagród  oraz internautów zwyciężył Szymon Babuchowski, autor tomiku Jak daleko. Spotka się on z czytelnikami w Praniu na jesiennym wieczorze autorskim.

W laudacji na cześć laureata Orfeusza przewodniczący jury Jarosław Ławski napisał m.in.:  

Jarosław Mikołajewski, w odsłonach z tomu Basso continuo i wcześniejszych, uprawia poezję, tak ją nazwijmy, piękniej i niepokojącej Nieokreśloności. Słowo – wsparte paradoksem, inkantacją, powtórzeniem rytmicznym – jest tu unoszone przez głębokie, dominujące przesłanie egzystencjalne. (…) jakkolwiek na to patrzeć, solą tych wszystkich wierszy jest miłość: miłość zdradzona, zaznana, pragniona, czekana i doczekana, wyręczona przez niemiłość i spełniona do niemożliwości. Po prostu miłość. Mikołajewski kusi… „ulegaj burzom/ stawaj pod drzewami”.

            Natomiast w laudacji o tomiku Marzanny Bogumiły Kielar, juror Marek Zagańczyk powiedział m.in.: „Kielar potrafi wyśpiewać mapy pamięci, zapisać na pięciolinii wiersza melodię dawnego świata, choć nie o nostalgię w nich idzie. W gruncie rzeczy te wiersze są zapisem podróży znacznie ważniejszej, tylko nie każdy ma odwagę, jak Kielar przyjrzeć się jej uważnie. To wędrówka w wąskim przesmyku życia, gdy „wyją syreny mgielne”, a śmierć rozłożywszy mapy na stole, jak wprawny nawigator ustala wobec nas swoją pozycję. Te wiersze podejmują trud z natury rzeczy najważniejszy, próbują oswoić nas z umieraniem. Nawiguje się zawsze z myślą o celu, co nie znaczy, że trzeba wówczas zapomnieć o świecie, w którym „niebo przystanęło na ziemi — odbija je woda — // bobry z każdej strony / graniczą z nieskończonym, w krysztale pogody”.

Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_12   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_2   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_3

Publiczność gali wręczenia nagród wysłuchała wierszy finalistów w interpretacji Piotra Machalicy, w oprawie muzycznej znakomitego trio Tango Attack w składzie: Hadrian Tabęcki – fortepian, Grzegoż Bożewicz – bandoneon i Piotr Malicki – gitara. Laudacje wygłosili członkowie jury. W finałowej piątce nominowanych znaleźli się, oprócz Jarosława Mikołajewskiego: Szymon Babuchowski (Jak daleko), Urszula Honek (Pod wezwaniem), Bogusław Kierc (Notesprospera) i Jan Polkowski (Pochód duchów).

Jednym z punktów uroczystości była promocja książki  „Pranie. Książka do pisania” wydana przez Wydawnictwo Austeria. Publikację prezentowali na scenie właściciel wydawnictwa Wojciech Ornat oraz redaktor serii Marek Zagańczyk.

Nagroda ORFEUSZA to  25 tys. zł ufundowane przez ministerstwo kultury i dziedzictwa narodowego oraz statuetka autorstwa Aliny Kluzy-Kaji, natomiast laureat ORFEUSZA Mazurskiego otrzymał  5 tys. zł.

Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_4   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_5   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_6

Była to ósma edycja tej nagrody, której laureatami w poprzednich latach byli Krzysztof Karasek, Jan Polkowski, Przemysław Dakowicz, Janusz Szuber, Jarosław Marek Rymkiewicz, Małgorzata Lebda i Joanna Kulmowa.  Jest przyznawana za wybitne osiągnięcia współczesnej polskiej liryki – oryginalne, zachowujące bezpośredniość wyrazu, bezkompromisowe pod względem artystycznym.

Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_7   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_8   Gala wręczenia nagrody im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego Orfeusz za najlepszy tom poetycki roku 2018_9

Organizatorami nagrody są Muzeum K. I. Gałczyńskiego w Praniu i Stowarzyszenie Leśniczówka Pranie. Patronat honorowy nad nagrodą objęli Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Piotr Gliński, Marszałek województwa warmińsko-mazurskiego Gustaw Marek Brzezin i Pen Club Polska, natomiast patronami medialnymi są: dwumiesięcznik literacki Topos, Radio Olsztyn, Radio Białystok, i Gazeta Olsztyńska.